Hasan Murt


Ekonomik ölçekte deprem fay hatları


Deprem tektonik fay hatlarının haritalarını hemen her yerden bulabilmekteyiz. Bir örneğini ekledim. Kırmızı çizgiler, tektonik ana fay hatlarını göstermektedir.
Hepimizin bildiği üzere Afrika kıtası Arabistan alt ucundan ekvatora paralel çizilen hayali hat üzerinden tektonik hareketle 2 ye ayrılmaktadır, Üst ucu Girit ile Kıbrıs arasından ok gibi girerek, Anadolu’yu alttan yukarı doğru kaldırmaktadır.
Arap levhası da Anadolu’ya doğru ilerlemekte ve itmektedir.
Bu tektonik hareketlerin birkaç milyon yıl boyunca devam edeceği üzerine internette çok sayıda kaynağa ulaşabilmekteyiz. Bunun tek anlamı var: Sürekli depremlere maruz kalacağız. Depremden korkmayalım, alınması gereken önlemleri alalım.
Bu yüzden deprem uzmanlarının, mühendislerin önerileri sürekli dikkate alınarak; önerilen bölgelerde-yerlerde ve önerildiği koşullarda-şekillerde binalar yapılmalıdır. Genelde
uzmanların konuşmalarında, çelik konstrüksiyon önerdiklerine ve çelik bağlantı yerlerinin sağlamlığına dikkat edilmesi hususundaki önerilerine şahit olmaktayım. Çelik ile demir kullanma arasındaki maliyet farkı, yaklaşık 2 katı olduğunu söylüyorlar, depreme dayanıklık oranlarını da katsayı olarak veremiyorum, ancak ciddi farklılıklar olduğunu uzmanlar söylüyorlar. Burada binalardan kasıt sadece evler olmamalıdır.
6.2.2023 Maraş depreminden sonra herkes konutlara ağırlık verdi, tüm önlemlerin konutlar üzerinden alınacağından herkes bahseder oldu.
Peki yollar ne olacak, depremde bozulan , yıkılan yollardan yardım nasıl gidecek? Cevabı duyar gibiyim, hava ulaşım araçları var. Hava ulaşım araçları ile karayolları mukayese edildiğinde; havayolu ulaşımının daha hızlı olacağı görülmektedir. Ancak yeterlilik, miktar vb açılardan farklılıklar mutlaka yetkililerimizce tespit edilmiştir. Peki havaalanlarının depremden etkilenme durumları ile ilgili alınan önlemler nelerdir ? Aklıma hemen Maraş depreminden sonraki, Hatay havaalanı geliyor. Hava limanları dışında , deniz yolları için de limanlar vardır ve limanlarımız depreme ne kadar dayanıklıdır, depremlerden sonra gemilerimiz vb limanlara yanaşıp halkımıza gereken desteği verebilecekmidir?
Fabrikalarda yıkım olduğunda hem fabrika çalışanları işsiz kalıyor, hem de üretilen mamüllerden faydalanacaklar mahrum kalıyorlar. Fabrikalar dışında diğer işyerleri ve işletmeler de gereken önlemleri almak zorundadırlar.
Diğer bir husus, Ülkemizin jeopolitik önemi nedeniyle son zamanlarda gündeme gelen petrol ve doğalgaz boru hatlarıdır. Tektonik fay hareketliliğinde, boru hatlarının zarar görmemesi için ne gibi önlemler alındı ? Ne gibi önlemler alınabilir? Son depremden sonra, bazı deprem bölgelerinde doğalgaz hizmetlerinin sekteye uğradığını hepimiz biliyoruz. Ana boru hatlarının , tektonik levhaların üzerinden ya da çok yakınından geçtiği ; fay hatları incelendiğinde çok belirgin görülecektir.
Hemen aklıma gelen diğer bir hususta, askeri tesisler, kışlalar, silah üretim yerleri, depolar vb . dir.
Otellerde, öğrenci yurtlarında alınan önlemler, muhtemelen konutlardaki gibidir.
Barajlar kaç şiddetinde depreme dayanıklı yapılmışlardır? Alınması gereken önlemler alınıyor mu ?
Son zamanlarda gündeme gelen enerji ihtiyaçları için Nükleer santraller gündeme gelmektedir. Mersin Akkuyu nükleer santral inşaatı son hızla devam ederken başkaca nükleer santrallerin yapımı için de basından bir takım haberler çıkmaktadır. (Örnek: Sinop) Nükleer santraller kaç şiddetinde depreme dayanıklı yapılmalıdır? Uluslararası standardı varmıdır ? Uluslararası standart var ise, ülkemizdeki santraller bu standartlara uygun mudur ? Yoksa masraftan kaçınmak için, standartlara uyulmamaktamıdır ?
Alınacak tüm önlemlerin 6331 sayılı iş güvenliği ve kanunu başta olmak üzere, mevzuatımızda yazılı tüm hususlara tam uyulması durumunda ; çok büyük olasılıkla tedbirlerin yeterli geleceğini düşünmekteyim.
Maddi durumu uygun herkese, mümkünse, demir yerine çelik kullanmalarını ve çeliklerin bağlantı yerlerine de özellikle dikkat etmelerini ve çalışanların bu bağlantıları kuralına uygun yapıp yapmadıklarını uzmana kontrol ettirmelerini tavsiye ediyorum.
Afetleri azaltma ile ilgili ilk defa Hyogo çerçevesi 2005 te Birleşmiş Milletler tarafından Resmi olarak onaylandı. Daha sonra Japonyanın Sendai şehrinde Afet riski azaltma çerçevesi diğer adıyla Sendai çerçevesi 2015 te Birleşmiş Milletler tarafından , Hyogo çerçevesinin devamı olarak ; Dünya Afet Riski azaltma konferansında onaylandı. Bu çerçevelerde alınan tüm kararların özeti: Her ülke doğal afetlerle ilgili gereken her tür önlemi, yapılması gerekenleri, hem mal hem de can kaybını mümkünse sıfıra indirmek değilse en düşük seviyeye indirmek için yapacaktır.
Her bireyin, “afet sonrası altın saatler” olarak adlandırılan “ilk 72 saat, yani ilk üç gün” için hazırlıklı olması çok önemlidir.
Herkese tavsiyem, para uğruna kuralları eğip bükmeyiniz, kurallara uymak hayat kurtarır.

Film sahnelerini aratmayan pozlar verdi

Adanalı Eski Bakan Jülide Sarıeroğlu AK Parti Milletvekili ile evleniyor'mu?

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik Ünlü Spikerle Evleniyor

Pahalılık ünlü isimleri de vurdu. Konserler tek tek iptal edildi! Sadece 8 bilet satıldı

Kum Zambağı vizyona giriyor

‘Sihirli Ormana Yolculuk’

Yeşilçam'ın jön oyuncularından birisiydi...

“Seçme eserleri seslendirip ruhumuza gıda oldular”

‘Heraıon Teıkhos’un Kadınları’ Belgeseli görücüye çıkıyor

Dost oyuncular isyancılar’ı sahneledi

LİG TABLOSU

Takım O G M B Av P
1.Galatasaray 38 33 2 3 66 102
2.Fenerbahçe 38 31 1 6 68 99
3.Trabzonspor 38 21 13 4 19 67
4.İstanbul Başakşehir 38 18 13 7 14 61
5.Kasımpaşa 38 16 14 8 -3 56
6.Beşiktaş 38 16 14 8 5 56
7.Sivasspor 38 14 12 12 -7 54
8.Alanyaspor 38 12 10 16 3 52
9.Rizespor 38 14 16 8 -10 50
10.Antalyaspor 38 12 13 13 -5 49
11.Gazişehir Gaziantep 38 12 18 8 -7 44
12.Adana Demirspor 38 10 14 14 -7 44
13.Samsunspor 38 11 17 10 -10 43
14.Kayserispor 38 11 15 12 -13 42
15.Hatayspor 38 9 15 14 -7 41
16.Konyaspor 38 9 15 14 -13 41
17.Ankaragücü 38 8 14 16 -6 40
18.Fatih Karagümrük 38 10 18 10 -3 40
19.Pendikspor 38 9 19 10 -31 37
20.İstanbulspor 38 4 27 7 -53 16